2020-05-20 Rheoliadau Darparwyr Newyddion

Datganiad i’r Wasg
Cyngor Cyfathrebu Cenedlaethol
08/06/2020

Y Cyngor Cyfathrebu yn Cyhoeddi Rheoliadau Newydd Angenrheidiol ar gyfer Llwyfannau Newyddion

Heddiw, mae’r Cyngor Cyfathrebu Cenedlaethol, corff a sefydlwyd i ddatblygu rheoliadau ar gyfer darlledu yng Nghymru, wedi cyhoeddi pedwar o reoliadau newydd y dylai pob darparydd newyddion, sydd yn darlledu neu gyhoeddi yng Nghymru, eu dilyn.

Ers ei sefydlu fis Awst y llynedd bu’r Cyngor yn gweithio ar lunio côd darlledu a chyhoeddi newydd sy’n addas i anghenion diwylliannol a gwleidyddol Cymru, yn ogystal â diogelu hawliau sylfaenol ei thrigolion, cynnal safonau a sicrhau tegwch.

Yn ôl y Cyngor Cyfathrebu, mae’r cyfnod dan glo presennol oherwydd Covid-19 wedi dangos yn eglur, unwaith eto, y diffygion a’r anwybodaeth sydd yna yn y cyfryngau Prydeinig ynglŷn â bodolaeth Cymru fel cenedl yn ogystal a datganoli gwleidyddol.

Oherwydd hynny mae’r Cyngor Cyfathrebu yn datgan bod angen sefydlu pedwar o reoliadau newydd ar frys er mwyn iechyd a diogelwch pobl Cymru, sicrhau bod y cyhoedd yn derbyn y wybodaeth gywir, ac er lles a datblygiad democratiaeth y genedl.

Byddai’r rheoliadau’n berthnasol i’r rhai sy’n darlledu newyddion yng Nghymru, ar deledu, radio ac yn y wasg argraffedig a’u gwefannau.

Mae’r pedair rheol yn cynnwys*:
1. Rhaid i ddarlledwyr newyddion fod yn berffaith glir am y gyfraith fel y mae yng Nghymru
2. Rhaid i newyddion am faterion cyfoes pedair gwlad arall Ynysoedd Prydain beidio â rhoi mwy o sylw i un o’r gwledydd na’r lleill
3. Rhaid i newyddion rhyngwladol beidio â rhoi mwy o sylw i genhedloedd Saesneg eu hiaith y byd na gwledydd eraill y byd
4. Wrth ddarparu unrhyw newyddion o San Steffan, law yn llaw â hynny rhaid darparu’r newyddion ar y pwnc hwnnw fel ag y mae yn ein sefydliadau democrataidd ni – boed hynny yn y Senedd neu yn ein Hawdurdodau Lleol neu yn ein Cynghorau Cymuned/Tref.

Dywedodd llefarydd ar ran y Cyngor:
“Mae’r rheoliadiau fel ag y maen nhw yn gwbwl anaddas. Maen nhw’n peryglu bywydau ein dinasyddion. Mae yn wastad wedi bod angen am ddiwygio’r rheoliadau, ac mae hyn wedi cael ei amlygu ymhellach yn ystod y pandemig hwn. Heb ddiwygio y rheoliadau mae ein democratiaeth mewn perygl mawr.

Rydym felly yn galw ar ein Llywodraeth a’n Senedd i symud ymlaen â’r rheoliadau hyn ar frys. Mae’n debygol iawn y byddai angen i ni ddatganoli pwerau darlledu i Gymru er mwyn cyflawni’r rhain. Felly mae angen i ni symud yn gyflym.”

-Diwedd-
*Nodyn i’r Golygydd: gweler eiriad llawn y rheoliadau a’u dibenion ynghlwm isod.

CYM – Rheoliadau Newyddion